9 Kasım 1989: Berlin'de Duvarın Delindiği Gece
9 Kasım 1989 akşamı, tankların ve anlaşmaların yapamadığını sıradan bir bürokratik kâğıt parçası yaptı: on yıllardır ayakta duran duvarı açtı.
Gün, zaferle değil gerginlikle başladı. Egon Krenz liderliğindeki Doğu Almanya yönetimi haftalardır, Ağustos'taki Pan-Avrupa Pikniği'nden sonra Macaristan ve Çekoslovakya üzerinden kaçan binlerce vatandaşını sakinleştirecek yeni seyahat düzenlemeleri hazırlıyordu. 6 Kasım'da İçişleri Bakanlığı, Honecker döneminin kısıtlamalarında kozmetik değişiklikler öngören ve onay sürecini karanlıkta bırakan bir taslak yayımlamıştı; halk bunu değersiz bularak öfkeyle karşılamıştı. 4 Kasım'daki Alexanderplatz gösterisi ise kamuoyunun sabrının ne kadar tükendiğini göstermişti.
9 Kasım'a gelindiğinde hükûmet daha ikna edici bir şey ortaya koymaya çalışıyordu. Bakanlar Kurulu, Doğu Almanya'dan seyahat ve kalıcı göçe ilişkin geçici bir düzenleme hazırladı; bu belge daha sonra 'Schabowski Notu' olarak tanınacaktı. Amaç, baskıyı hükûmetin kendi takvimine göre, resmî kanallardan sessizce hafifletmekti.
Ancak açıklama neredeyse kaza eseri yapıldı. SED sözcüsü Günter Schabowski, o gün düzenlenen bir basın toplantısında notu okudu; kendi sözlerinin sonuçlarına hazırlıksız görünüyordu. Sözlerinden, Doğu Almanların artık serbestçe, Batı Berlin'e dahi anında seyahat edebileceği anlaşılıyordu — oysa notun kendisi başvuru ve izinlere dair daha fazla bürokratik şart taşıyordu.
Açıklama saatler içinde radyo ve televizyon yayınlarıyla bölünmüş şehrin her iki yakasına da ulaştı. Yaklaşık otuz yıldır Batı'dan; 155 kilometre uzunluğunda, 4 metre yüksekliğinde çift duvarla, 302 gözetleme kulesiyle ve muhafızların ateş açma yetkisine sahip olduğu mayınlı ölüm şeridiyle ayrılmış olan Doğu Berlinliler, sınır kapılarına doğru yürümeye başladı.
Tarih kategorisinden
24 Temmuz 1911: Machu Picchu'nun Dünyaya Duyurulduğu Gün
1911 yılının serin bir Temmuz sabahında, Amerikalı bir tarihçi Urubamba Nehri üzerindeki sarp bir sırtı tırmandı; öğleye varmadan, unutulmuş bir İnka şehri tüm dünyanın gündemine girecekti.
6 Mayıs 1937: Hindenburg'un Son İnişi
Zaten yarım gün rötarlıydı ve halk sahadan uzak tutulmuştu — ama akşam saat yediye doğru Hindenburg, son kez direğine doğru döndü.
24 Ağustos 79: Pompeii'de Sıradan Bir Öğle Vakti
Öğle vakti Napoli Körfezi kıyısında sıcak, sıradan bir yaz günüydü. Akşama doğru bir dağ, binlerce insanın kaderini değiştirmiş olacaktı.
11 Şubat 1990: Mandela'nın Hapisten Çıktığı Gün
27 yıl hapiste kalan 71 yaşındaki bir adam, o gün bir hapishane kapısından dünyaya yeniden yürümeyi öğrenmek zorundaydı — kameraların, kalabalığın ve nefesini tutmuş bir ülkenin karşısına.
1 Ocak 1863: Özgürlük Bildirgesi'nin Yürürlüğe Girdiği Gün
Bir başkanın tek bir günde attığı imza, üç buçuk milyondan fazla insanın hukuki statüsünü değiştirecekti — yeter ki metin zamanında tamamlansın ve söz tutulsun.
28 Ağustos 1963: "Bir Hayalim Var" Günü
O sabah 250 bin kişi Washington'ın merkezine doğru yürüdü; akşama doğru Lincoln Anıtı'nın basamaklarından yükselen bir ses, nesiller boyu hatırlanacaktı.