Kayıkçıların Öğle Yemeği: Renoir'ın Işıl Işıl Ziyafeti
Seine kıyısında güneşin doldurduğu bir balkonda Renoir, tüm arkadaş çevresini bir tuvalde topladı — sonunda tabloyu ele geçirmek isteyen koleksiyoncu Duncan Phillips, bunun için on yılını harcayacaktı.
1880 ile 1881 yılları arasında Pierre-Auguste Renoir, sehpasını Chatou'daki Sen nehri kıyısında bulunan Maison Fournaise restoranının balkonuna kurdu ve arkadaş çevresinden bir kalabalığı tek bir ışıltılı öğleden sonraya sığdırmaya girişti. Ortaya çıkan Le Déjeuner des canotiers, figürleri, natürmortu ve manzarayı bir arada barındıran, biçim zenginliği ve titreyen bir ışıkla dolu bir eser oldu.
Tablodaki kişiler hayal ürünü değildi; Renoir'ın gerçek çevresinden geliyordu. Sağ ön planda, beyaz denizci gömleği ve düz tepeli hasır şapkasıyla sandalyesinde geriye dönük oturan ressam ve sanat patronu Gustave Caillebotte, aktris Angèle Legault ile gazeteci Adrien Maggiolo'nun yakınında yer alır. Ön planda küçük bir affenpinscher köpeğiyle oynayan genç kadın ise Aline Charigot'dur; terzi olan Aline, 1890'da Renoir'la evlenecek ve üç oğlunun annesi olacaktır. Daha önce poz veren, Renoir'ın kızdığı başka bir modelin yerini almıştır.
Arka planda, silindir şapkalı Charles Ephrussi durur; zengin bir amatör sanat tarihçisi ve Gazette des Beaux-Arts editörüdür, kahverengi ceketli genç bir adamla sohbet eder gibi görünür — bu kişi belki de sekreteri, aynı zamanda şair ve eleştirmen olan Jules Laforgue'dur. Kompozisyonun merkezinde bir bardaktan içen aktris Ellen Andrée, karşısında kolonyal Saygon'un eski belediye başkanı Baron Raoul Barbier'le oturur. Sağ üst köşede Renoir'ın yakın arkadaşları, bürokrat Eugène Pierre Lestringez ile ressam Paul Lhote, aktris Jeanne Samary ile flört ederken tasvir edilir; hepsi de tabloya adını veren hasır kayıkçı şapkalarını takar.
Restoranın kendi ailesi de kadraja girmiştir: mal sahibinin kızı Louise-Alphonsine Fournaise korkuluğa yaslanmış gülümser, tekne kiralama işinden sorumlu erkek kardeşi Alphonse Fournaise Jr. ise en soldaki figürdür. Korkuluğun köşegen çizgisi tuvali ikiye böler — bir yanı figürlerle dolu, öbür yanı ise sadece bu iki Fournaise kardeşiyle neredeyse boş bırakılmış, aradaki karşıtlıkla öne çıkarılmıştır.
Sanat tarihçilerine göre Renoir, Louvre'daki en sevdiği tablolardan biri olan Paolo Veronese'nin Cana'da Düğün Ziyafeti'nin etkisi altındadır; o tablo da benzer şekilde kalabalık bir ziyafeti konu alır. Işık, şapkalı iri bir adamın yanındaki balkon açıklığından süzülür, masa örtüsü ve gömleklerden yansıyarak meyveleri, şarabı, yüzleri saran o aynı parıltıyı tüm kompozisyona yayar.
Sanat kategorisinden
Deniz Kenarında Keşiş
Uzun bir elbise içindeki tek bir figür, boş ve gri bir denize bakıyor — ve bu boşluk, sergilendiği anda büyük bir tartışma yarattı. 1810'da Berlin'de görücüye çıktığında kimse bu tabloyla ne yapacağını bilemedi.
Carnation, Lily, Lily, Rose
Bir Amerikalı ressam, İngiliz bir bahçede her akşam birkaç dakikalığına beliren mor alacakaranlığı yakalamak için batan güneşle yarıştı — ve bu yarış iki yıl sürdü.
The Apotheosis of Washington
ABD Kongre Binası'nın kubbesine bakarsanız, bulutların arasında tanrılaştırılmış George Washington'u görürsünüz — bir kurucu babanın söylenceye dönüştüğü an, tavana kazınmış hâlde.
Cupid’in Öpücüğü ile Yeniden Canlanan Psyche
Uykudaki bir ceset, ona değen bir kanat ucu ve mermerin nefes almayı öğrendiği o an — Antonio Canova'nın göze aldığı imkânsız sahne.
Felemenk Atasözleri
Bir köy meydanına bakın: bir adam sütuna dişleriyle asılıyor, bir başkası gün ışığını sepetle taşıyor, bir kadın kocasına mavi bir pelerin giydiriyor. Her hareket bir şaka — dilini bilene.
14 Yaşındaki Küçük Dansçı
Üzerinde gerçek bir tütü, başında insan saçından bir peruk vardı — ve 1881'de onu gören eleştirmenler sanki iğrenç bir şeyle karşı karşıyaymış gibi geri çekildiler.