İlkbahar: Botticelli'nin Çiçek Açan Bilmecesi
Portakal ağaçlarının arasında dokuz mitolojik figür, hiçbir yazılı açıklama bırakmadan yüzyıllardır çözülmeyi bekliyor.
Floransa'daki Uffizi Galerisi'nde, 1482 yılına tarihlenen büyük bir tablo asılıdır: portakal ağaçlarının arasında, klasik mitolojiden alınma dokuz figürün çiçekler arasında durduğu ya da hareket ettiği bir bahçe sahnesi. Adı İlkbahar'dır — Primavera — ve Venüs'ün Doğuşu ile birlikte, Sandro Botticelli'nin bugün en çok hatırlandığı iki eserden biridir; oysa kendi zamanında ressam, dinsel konulu tablolarıyla ve portreleriyle de tanınıyordu.
Botticelli, 1445 yılı civarında Floransa'da, bir dericinin oğlu olarak dünyaya geldi ve tüm hayatını Ognissanti Kilisesi çevresindeki aynı küçük mahallede geçirdi; nihayetinde bu kilisede toprağa verildi. 'Küçük fıçı' anlamına gelen lakabı, aslında kuyumcu ağabeyi Antonio Filipepi'ye aitti; Sandro, resim eğitimine başlamadan önce ağabeyinin yanında kuyumculuk çıraklığı yaptığı dönemde bu lakapla anılmaya başlanmıştı ve zamanla kendisine mal oldu. 1470 tarihli bir belgede kendisinden artık Sandro Botticelli olarak bahsedilmektedir.
Sanat eğitimini, Floransa'nın önde gelen ressamlarından ve Medici ailesinin gözdesi Fra Filippo Lippi'nin atölyesinde aldı; muhtemelen 1461-1462 yıllarında bu atölyeye girdi. Lippi'den, zarif ve hafif melankolik figürlerle, temiz kontur çizgileriyle ve yumuşak ışık-gölge karşıtlıklarıyla kurulmuş içten kompozisyonlar yapmayı öğrendi — bu nitelikler daha sonra İlkbahar'ın havada süzülen figürlerinde yeniden karşımıza çıkacaktı. Pollaiolo kardeşlerin ve Verrocchio'nun etkisi de gelişiminde görülür, ancak onların atölyelerinde tam olarak ne kadar zaman geçirdiği kesin değildir.
Lippi 1469'da öldüğünde Botticelli zaten kendi atölyesini yönetiyordu; 1470'ler boyunca bağımsız bir usta olarak ünü hızla yükseldi. Ama en başarılı dönemi 1480'lerdi — İlkbahar dahil büyük mitolojik tablolarının ve en tanınmış Madonna resimlerinin tamamlandığı yıllar. Bu dönemde Floransa'da Lorenzo de' Medici'nin korumasında çalıştı; Medici çevresinde güçlü olan Yeni-Platonculuk felsefi akımının, İlkbahar'daki sembolik ve alegorik figür düzenlemesinde etkili olduğu düşünülür.
Sanat kategorisinden
Deniz Kenarında Keşiş
Uzun bir elbise içindeki tek bir figür, boş ve gri bir denize bakıyor — ve bu boşluk, sergilendiği anda büyük bir tartışma yarattı. 1810'da Berlin'de görücüye çıktığında kimse bu tabloyla ne yapacağını bilemedi.
Carnation, Lily, Lily, Rose
Bir Amerikalı ressam, İngiliz bir bahçede her akşam birkaç dakikalığına beliren mor alacakaranlığı yakalamak için batan güneşle yarıştı — ve bu yarış iki yıl sürdü.
The Apotheosis of Washington
ABD Kongre Binası'nın kubbesine bakarsanız, bulutların arasında tanrılaştırılmış George Washington'u görürsünüz — bir kurucu babanın söylenceye dönüştüğü an, tavana kazınmış hâlde.
Cupid’in Öpücüğü ile Yeniden Canlanan Psyche
Uykudaki bir ceset, ona değen bir kanat ucu ve mermerin nefes almayı öğrendiği o an — Antonio Canova'nın göze aldığı imkânsız sahne.
Felemenk Atasözleri
Bir köy meydanına bakın: bir adam sütuna dişleriyle asılıyor, bir başkası gün ışığını sepetle taşıyor, bir kadın kocasına mavi bir pelerin giydiriyor. Her hareket bir şaka — dilini bilene.
14 Yaşındaki Küçük Dansçı
Üzerinde gerçek bir tütü, başında insan saçından bir peruk vardı — ve 1881'de onu gören eleştirmenler sanki iğrenç bir şeyle karşı karşıyaymış gibi geri çekildiler.