İsa'nın Vaftizi: Genç Leonardo'nun Ustalığı
Efsaneye göre, genç bir çırağın fırça darbesi ustasını resim yapmaktan sonsuza dek vazgeçirmişti. Gerçek, efsaneden daha ilginç ve daha insani.
1468 civarında, heykeltıraş ve kuyumcu Andrea del Verrocchio'nun Floransa'daki kalabalık atölyesinde, sanat tarihinin akışını sessizce değiştirecek ahşap bir pano üzerinde çalışmaya başlanmıştı. Verrocchio esas olarak heykelleriyle tanınıyordu, ama bu kez dinî bir sipariş almıştı: kardeşi Don Simone, San Salvi Kilisesi'nin başrahibi olarak, Hz. İsa'nın Vaftizi'ni konu alan bir sunak resmi istemişti. Sahne, Vaftizci Yahya'nın Şeria Nehri'nden aldığı suyu diz çökmüş İsa'nın başına dökmesini, çevredeki melekleri, süzülen bir güvercini ve gökten uzanan Tanrı'nın ellerini gösterecekti. Eser ancak 1475 civarında tamamlanacaktı.
Verrocchio'nun atölyesi bir stüdyodan çok bir okuldu. Çıraklarına anatomi, çizim, mekanik, drapaj ve ışık-gölge oyunlarını öğretir, buna coğrafya ve edebiyat derslerini de eklerdi. Botticelli, Perugino, Francesco Botticini, Lorenzo di Credi ve genç bir adam olan Leonardo da Vinci onun atölyesinden geçmişti. Verrocchio, kendi kompozisyonlarının bazı bölümlerini bilerek eksik bırakır, öğrencilerinin onları kendi gözetiminde tamamlamasına izin verirdi.
Vaftiz panosu da böyle paylaşılan bir tuvale dönüştü. Verrocchio, ana figürleri — İsa, Vaftizci Yahya ve çevredeki manzarayı — sürecin başında, o dönem Floransa'da standart teknik olan tempera ile boyadı. Yardımcılarından Botticini de merkezdeki manzaraya katkıda bulundu. Ardından Verrocchio eseri bir süreliğine bir kenara bıraktı.
1470'lerde işe geri döndüğünde, genç öğrencisi Leonardo'ya belirli bir görev verdi: diz çökmüş iki melekten soldakini boyamak. Leonardo, Floransa'da henüz yeni olan, Hollandalı ve Flaman ressamlar tarafından tanıtılan yağlıboya tekniğini seçti — temperaya kıyasla daha derin ve parlak bir görünüm sunan bu teknikle çalıştı. Arka plandaki manzaranın büyük bölümünü de yağlıboyayla boyamış olması muhtemeldir, zira bu kısım da yağlıboya ile işlenmiştir; bu bölüm, Verrocchio'nun tempera kısımlarından farklı, puslu ve atmosferik bir görünüme sahiptir.
Vasari'ye göre bu fark çarpıcıydı. 16. yüzyıl biyografi yazarı, Leonardo'nun meleğinin renk ve form ustalığının Verrocchio'yu resimden tamamen vazgeçirdiğini iddia eder. Vasari, Leonardo'yla asla tanışmamıştı, dolayısıyla bu hikâye bir görgü şahitliği değildir — ama çarpıcı bir tesadüf var: Verrocchio'nun resim üretimi bu dönemden sonra gerçekten durmuş görünüyor; bilinen son tablosu Virgin and Child with Two Angels'ı, tamamlanması için asistanı Lorenzo di Credi'ye bırakmıştı.
Sanat kategorisinden
Deniz Kenarında Keşiş
Uzun bir elbise içindeki tek bir figür, boş ve gri bir denize bakıyor — ve bu boşluk, sergilendiği anda büyük bir tartışma yarattı. 1810'da Berlin'de görücüye çıktığında kimse bu tabloyla ne yapacağını bilemedi.
Carnation, Lily, Lily, Rose
Bir Amerikalı ressam, İngiliz bir bahçede her akşam birkaç dakikalığına beliren mor alacakaranlığı yakalamak için batan güneşle yarıştı — ve bu yarış iki yıl sürdü.
The Apotheosis of Washington
ABD Kongre Binası'nın kubbesine bakarsanız, bulutların arasında tanrılaştırılmış George Washington'u görürsünüz — bir kurucu babanın söylenceye dönüştüğü an, tavana kazınmış hâlde.
Cupid’in Öpücüğü ile Yeniden Canlanan Psyche
Uykudaki bir ceset, ona değen bir kanat ucu ve mermerin nefes almayı öğrendiği o an — Antonio Canova'nın göze aldığı imkânsız sahne.
Felemenk Atasözleri
Bir köy meydanına bakın: bir adam sütuna dişleriyle asılıyor, bir başkası gün ışığını sepetle taşıyor, bir kadın kocasına mavi bir pelerin giydiriyor. Her hareket bir şaka — dilini bilene.
14 Yaşındaki Küçük Dansçı
Üzerinde gerçek bir tütü, başında insan saçından bir peruk vardı — ve 1881'de onu gören eleştirmenler sanki iğrenç bir şeyle karşı karşıyaymış gibi geri çekildiler.